پیشنهاد اجرایی کردن مقدمات گشایش دفتر نمایندگی اتحادیه اروپا در تهران تا پایان سال جاری که اخیرا به تصویب پارلمان اروپا رسیده، با واکنش‌های متفاوتی رو به رو شده است. انتقادات تند از احتمال گشایش چنین دفتری در حالی صورت می‌گیرد که نگاهی به نقشه روابط خارجی اتحادیه اروپا وضعیت خاصی را برای ایران نشان می‌دهد.

به گزارش «تابناک»، بعد از توافق موقت هسته‌ای ژنو و در جریان سفر مقامات اروپایی و از جمله کاترین اشتون مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا به ایران، احتمال گشایش دفتر نمایندگی این اتحادیه در تهران از جمله موضوعاتی بود که مورد توجه روزنامه‌ها قرار گرفته است، هر چند که طرفین در این باره خبری را به طور رسمی منتشر نکردند.

در ایام نوروز، پیش نویس قطعنامه اتحادیه اروپا در خصوص راهبرد اتحادیه اروپا در قبال ایران در کمیته خارجی اتحادیه اروپا به تصویب رسید و سپس پارلمان اروپا با تصویب قطعنامه‌ای از از کاترین اشتون، مسئول دیپلماسی خارجی اتحادیه اروپا خواست تا مقدمات گشایش دفتر نمایندگی اتحادیه اروپا در تهران را تا پایان سال جاری 2014 فراهم نماید.

هر چند ایجاد نمایندگی‌های دیپلماتیک بین طرف‌های مقابل با رضایت آنها انجام شده و هیچ کشوری را نمی‌توان وادار به پذیرش یا رد درخواست ایجاد روابط دیپلماتیک با کشور یا سازمانی بین‌المللی کرد ولی تصمیم اتحادیه اروپا برای اجرایی کردن مقدمات گشایش دفتر این اتحادیه در تهران با واکنش‌های تندی مواجه شد، هر چند که سخنگوی کمیسیون امنیت ملی مجلس گفته است: اگر تاسیس دفتر اتحادیه اروپا در تهران بر اساس احترام متقابل و رفتارهائی در چارچوب اصول روابط بین المللی و دیپلماتیک باشد، از آن استقبال می کنیم.

با شکل‌گیری و گسترش اتحادیه اروپا که هم اکنون متشکل از 28 کشور عضو است و با حرکت تدریجی آنها به سمت سیاست‌های مشترک، نمایندگی‌های این اتحادیه در دیگر کشورها و نیز نزد سازمان‌های بین‌المللی رو به روز بیشتر شده است واکنون این اتحادیه به جز ایران و چند کشور معدود دیگر، در همه کشورهای دنیا دارای دفتر نمایندگی است، اگر چه بعضی از کشورها در اعطای موقعیت دیپلماتیک (مصونیت‌ها و مزایای دیپلماتیک) به نمایندگی‌های اروپایی ملاحظاتی دارند. تصویر زیر کشورها را در سه دسته کلی کشورهای عضو اتحادیه اروپا (سبز رنگ)، کشورهای محل استقرار نمایندگی‌های اتحادیه اروپا (کشورهای آبی رنگ) و کشورهایی که اتحادیه اروپا در آنها نمایندگی ندارد (کشورهای با رنگ خاکستری) نشان داده است.


در مقابل، بسیاری از کشورها نیز نمایندگی خود نزد اتحادیه اروپا را ایجاد کرده‌اند؛ ولی ایران از جمله کشورهایی است که به دلیل نداشتن نمایندگی نزد اتحادیه اروپا، روابط خود با این اتحادیه را از طریق سفارت خود در بلژیک که مقر اتحادیه اروپا است، پیگیری می‌کند. در نقشه زیر کشورهایی که با رنگ سبز نشان داده شده‌اند در مقر اتحادیه اروپا دارای نمایندگی هستند.